مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران 1 پیاپی ۲ 2022 03 18 The role and impact of internal and external factors in the 1910 coup نقش و تاثیر عوامل داخلی و خارجی در کودتای 1299 75 98 10.61838/kman.jspsich.1.2.4 FA آیدا کریمی کندرود کارشناس ارشد گروه تاریخ و تمدن اسلامی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران خسرو خواجه نوری دکتری تاریخ ایران بعد از اسلام، مدرس دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران Journal Article <div class="abs_2 justify" style="box-sizing: border-box; text-align: justify; border-left: 5px solid rgba(0, 0, 0, 0.1); border-right: 0px; padding: 10px; color: #333333; font-family: rtl-font, Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 14px; font-style: normal; font-variant-ligatures: normal; font-variant-caps: normal; font-weight: 400; letter-spacing: normal; orphans: 2; text-indent: 0px; text-transform: none; widows: 2; word-spacing: 0px; -webkit-text-stroke-width: 0px; white-space: normal; background-color: #ffffff; text-decoration-thickness: initial; text-decoration-style: initial; text-decoration-color: initial;"> <p style="box-sizing: border-box; margin: 0px 0px 10px; display: block; margin-block: 0.1em; margin-inline: 0px; direction: ltr;">Iran's weakness during the last three Qajar kings along with events such as the constitutional revolution which had the support of Great Britain against the interests of Russia. Zawiya-Russia Convention 1325/1907, by which Russia and Great Britain divided Iran into areas under influence. The occupation of Iran by the British, Russians and Ottomans during the First World War; The abortive agreement of 1919 between England and Iran, according to which Iran had to be partially protected. Finally, it caused a coup that brought Seyed Ziauddin Tabatabai and Reza Khan to power in 1299. This coup eventually led to the establishment of the Pahlavi dynasty in Iran. Meanwhile, the role, influence and profiteering of foreign forces cannot be ignored. The British, who saw Russia's presence in the north of the country as a serious threat to them and wanted to protect their interests in the south of Iran; Behind the scenes and secretly, this coup was planned and carried out by Iranian agents. The current study, with a descriptive-analytical approach, examines the role and impact of the people who were involved in this coup, both operationally and as theorists, as evidenced by history.</p> </div> <div class="padding_abstract justify rtl" style="box-sizing: border-box; direction: rtl; text-align: justify; padding: 15px; border-left: 0px !important; border-right: 5px solid rgba(0, 0, 0, 0.1) !important; color: #333333; font-family: rtl-font, Arial, Helvetica, sans-serif; font-size: 14px; font-style: normal; font-variant-ligatures: normal; font-variant-caps: normal; font-weight: 400; letter-spacing: normal; orphans: 2; text-indent: 0px; text-transform: none; widows: 2; word-spacing: 0px; -webkit-text-stroke-width: 0px; white-space: normal; background-color: #ffffff; text-decoration-thickness: initial; text-decoration-style: initial; text-decoration-color: initial;">ضعف ایران در دوران سه شاه آخر قاجار همراه با حوادثی همچون انقلاب مشروطه که از حمایت بریتانیای کبیر علیه منافع روسیه برخوردار بود. کنوانسیون زاویه-روسیه 1325/1907 که به موجب آن روسیه و بریتانیای کبیر ایران را به مناطق تحت نفوذ تقسیم کردند. اشغال سرزمین ایران توسط انگلیسی ها، روس‌ها و عثمانی‌ها در طول جنگ جهانی اول؛ قرارداد نافرجام 1919 انگلیس و ایران که به موجب آن از ایران باید به نوعی نیمه محافظت می‌شد. در نهایت موجب کودتایی که در سال 1299ش سیّد ضیاءالدین طباطبایی و رضاخان را به قدرت رساند، شد. این کودتا سرانجام به تاسیس سلسله پهلوی در ایران انجامید. در این میان نقش، تاثیر و منفعت طلبی قوای بیگانه را نمی‌توان نادیده گرفت. انگلیسی‌ها که حضور روسیه در شمال کشور را خطر جدی برای خود می‌دیدند و درصدد حفظ منافع خود در جنوب ایران بودند؛ در پس پرده و پنهانی این کودتا را طراحی کرده و توسط مهره‌های ایرانی پیش بردند. پژوهش حاضر با روش توصیفی _تحلیلی، نقش و تاثیر افرادی را که به گواهی تاریخ چه به صورت عملیاتی و چه به عنوان نظریه پرداز در این کودتا دخیل بودند، بررسی می‌کند.</div> https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/download/21/10