مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران 4 پیاپی 14 2025 04 05 The Role of Social Networks in Political Awareness and Online Political Participation (Case Study: Students of Islamic Azad University, Ahvaz Branch) نقش شبکه‌های اجتماعی در آگاهی سیاسی و مشارکت سیاسی آنلاین (مورد مطالعه دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز) 82 97 10.61838/kman.jspsich.4.1.6 FA رامین شفیانی دانشجوی دکتری علوم سیاسی- مسائل ایران، گروه علوم سیاسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران حامد عامری گلستانی استادیار گروه علوم سیاسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران حامد محقق نیا استادیار گروه علوم سیاسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران فریدون اکبر زاده استادیار گروه علوم سیاسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران Journal Article 2025 01 27 <p>This study, with a focus on political participation, aims to assess and understand its relationship with political awareness in the online sphere. Online political participation is a significant issue that has gained attention with the expansion of new social networks. This research is descriptive-analytical in nature and applied in purpose, examining the role of social networks in political awareness and online political participation among students at the Islamic Azad University, Ahvaz Branch. The sample size consisted of 380 individuals selected through simple random sampling. A questionnaire comprising 17 items was developed. The reliability coefficient of the scale was calculated using Cronbach’s alpha method and found to be 77%. The findings of the study indicate that cyberspace has a moderate impact on individuals’ political tendencies, behaviors, and participation. Furthermore, individuals use virtual space primarily for obtaining political news and information, while the least usage is related to encouraging participation in city council elections. Most individuals express no desire to participate in presidential, parliamentary, or city council elections and do not use social networks for political news and information at all. Regarding the form of political activity, whether active or passive, the majority of individuals show no inclination toward active political participation. This may reflect a form of disillusionment with active political engagement and direct involvement in such activities. In addition, the tendency toward peaceful political participation is higher than toward non-peaceful participation. Most respondents also believe that social networks significantly facilitate the exchange of information and political discussion, freedom of expression, and political communication among citizens.</p> <p>این پژوهش با تمرکز بر مشارکت سیاسی، به‌دنبالِ سنجش و شناخت آن در نسبت با آگاهی سیاسی در فضای آنلاین است. مشارکت سیاسی آنلاین، یکی از مقولات مهمی است که با گسترش شبکه‌های اجتماعی جدید، مورد توجه قرار گرفته است و این پژوهش از نوع پیمایش توصیفی‌تحلیلی و از لحاظ هدف کاربردی است و به بررسی نقش شبکه‌های اجتماعی در آگاهی سیاسی و مشارکت سیاسی آنلاین دربین دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز پرداخته است. حجم نمونه تعداد 380نفر است که به صورت تصادفی ساده انتخاب شده‌اند. این پرسشنامه كه دارای 17سؤال است، ساخته شد. ضرایب پایایی این مقیاس به روش آلفای كرونباخ 77 درصد بود. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که فضای مجازی به میزان متوسط بر گرایش‌ها، رفتارها و مشارکت سیاسی افراد تأثیر دارد. همچنین افراد از فضای مجازی برای اطلاعات و اخبار سیاسی بیشترین استفاده و کمترین استفاده در تمایل افراد به شرکت در انتخابات شورای شهر است. بیشتر افراد اصلا تمایل به شرکت در انتخابات ریاست جمهوری، مجلس و شورای شهر ندارند و اصلا از شبکه‌های اجتماعی برای اطلاعات و اخبار سیاسی استفاده نمی‌کنند. درباره شکل فعالیت سیاسی به‌صورت فعال یا منفعل، بیشتر افراد اصلاً تمایلی به مشارکت فعالانه سیاسی ندارند. این موضوع شاید نشان‌دهنده نوعی سرخوردگی از فعالیت سیاسی فعالانه و درگیر شدنِ مستقیم در این نوع فعالیت‌ها نیز هست. همچنین تمایل به مشارکت سیاسی مسالمت‌آمیز بیش از غیرمسالمت‌آمیز است. همچنین اکثر افراد بر این باورند که شبکه‌های اجتماعی به‌میزان خیلی زیاد زمینه را برای تبادل اطلاعات و بحث سیاسی، آزادی بیان و ارتباطات سیاسی شهروندان فراهم می‌کند.</p> https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/download/240/381