مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران 4 پیاپی 14 2025 04 08 Al-Mulk Minister and military commands in the reign of Sanjar مختص الملک کاشی (518 ق) و امیران نظامی در سلطنت سلطان سنجر سلجوقی 136 152 10.61838/kman.jspsich.4.1.9 FA سمیرا قاسمی راد گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، واحد خوی، دانشگاه آزاد اسلامی ، خوی، ایران امیر عبداللهی گروه تاریخ ، واحد ماکو ، دانشگاه آزاد اسلامی، ماکو ، ایران. محبوب مهدویان گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، واحد خوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران. Journal Article 2025 02 01 <p>The ministry wasn’t very efficient in the territory of Sanjar, unlike the Iraqi Seljuks. Some of them were able to show their worthiness and expertise, and one of them is Al-Mulk Kashi. Sanjar's eleven ministers a small number of them were able to show their merits and expertise and one of them belonged to Al-Mulk Kashi. Mukhtar al-Mulk was an Iraqi broker who made every effort to resolve the current crisis at the Sanjar Ministry in Khorasan. Mukhtar al-Mulk, by emphasizing the policy of preserving the unity of the Seljuk Empire stood against the problem of military kings. Although the minister's efforts were thwarted by his assassination by the Ismailis. A fundamental question is what policy did Abu Nasr Kashi pursue to control military commanders? with a descriptive analytical method based on historical sources and with a library method in addition to a brief reference to the events of the time and political background and actions of Moinuddin Seeks to examine the relationship between the minister and the military kings. The finding of the study showed interactive relations with the military to control them by implementing specific policies that ultimately didn’t succeed in the extravagance and empowerment of the military.</p> <p>وزارت در قلمرو سنجر برخلاف سلجوقیان عراق از کارآمدی چندانی برخوردار نبود. از یازده وزیر سنجر عده‌ای از آنان توانستند لیاقت و کاردانی از خود نشان دهند که مختص الملک کاشی یکی از آنان بود. کاشی کارگزاری عراقی بود که در وزارت سنجر در خراسان تمام تلاش خویش را برای حل بحران‌ها بکار برد. یکی از مشکلات مهم دستگاه سنجر در خراسان قدرت‌یابی امیران نظامی بود که مشغول جناح‌بندی، و توطئه بودند. کاشی با تأکید بر سیاست حفظ وحدت امپراتوری سلجوقی به مرکزیت خراسان در مقابل مشکل تراشی امیران نظامی ایستاد. وی اولین وزیری بود که سعی در کنترل و تنزل جایگاه و قدرت‌یابی امیران نظامی با سیاست دوگانه بخشش به آنان و مشغول کردن آنان به جنگ با اسماعیلیه داشت. پژوهش حاضر در پاسخ به سؤال اساسی که ابونصر کاشی چه سیاستی برای کنترل امرای نظامی در پیش گرفت؟ با روش توصیفی – تحلیلی با تکیه بر منابع تاریخی و با شیوه کتابخانه‌ای، علاوه بر اشاره مختصری بر پیشینه سیاسی و اقدامات معین‌الدین، درصدد بررسی مناسبات بین وزیر و امیران نظامی است. یافته‌های پژوهش بیانگر روابط تعامل آمیز با امیران نظامی برای کنترل آنان در سال‌های نخست وزارت با سیاست‌های خاص بود که درنهایت در مقابل قدرت‌یابی امیران نظامی توفیق چندانی نیافت.</p> https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/download/265/384