مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران 4 پیاپی 16 1404 07 01 A Comparative Study of the Relationship Between Religion and Democracy in the Political Thought of Seyyed Mahmoud Taleghani and Morteza Motahhari بررسی مقایسه‌ای رابطه دین و مردم سالاری در اندیشه سیاسی سیدمحمود طالقانی و مرتضی مطهری 1 14 10.61838/kman.jspsich.356 FA هادی رضایی دانشجوی دکتری، گروه علوم سیاسی ، واحد شیراز ، دانشگاه آزاد اسلامی ، شیراز ، ایران . محمد کاظم کاوه پیش قدم دانشیار ، گروه علوم سیاسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ا یران. علیرضا بیابان نورد سروستانی استادیار، گروه علوم سیاسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران. Journal Article 2024 11 28 <p>Taleghani was among those who played a significant role in shaping the ideological foundations of the revolutionary movement alongside Imam Khomeini, mobilizing the masses and organizing revolutionary activists. Taleghani's intellectual framework was rooted in the discourse of revolutionary Islam, perceiving Islam as a comprehensive and complete religion. His political thought emphasized that the selection of rulers is the people's right, and they have the authority to choose their path in both worlds. Morteza Motahhari regarded Islam as a symbol of democracy characterized by features such as freedom, public political participation, and the people's right to choose. Influenced by Imam Khomeini, Motahhari viewed democracy as an ideal model, originating from justice. Based on his religious beliefs, he supported religious democracy while rejecting liberal democracy. Both Martyr Motahhari and Ayatollah Taleghani emphasized freedom, justice, and consultation (shura) as foundational principles of democracy. Ayatollah Taleghani held a profound and unwavering belief in consultation, as he considered it integral to fostering a democratic spirit within a political system.</p> <p>طالقانی یکی از کسانی بود که در حرکت انقلاب همراه با امام خمینی در تکوین مبانی فکری و در بسیج توده‌ها و سازمان دهی مبارزان انقلابی نقشی چشمگیر داشت. طالقانی از لحاظ اندیشه‌ای در چارچوب گفتمان اسلام انقلابی می‌اندیشید و اسلام را دینی جامع و کامل می‌دانست. اندیشه آیت الله طالقانی بر این امر استوار بود که انتخاب حاکم حق مردم است و مردم حق دارند راه خود را، در دو جهان، خود برگزینند. مرتضی مطهری دین اسلام را نماد مردمسالاری می‌دانست که دارای شاخصه‌های از جمله آزادی و مشارکت سیاسی عامه و حق انتخاب مردم است. مطهری به پیروی از ایت الله خمینی مردم سالاری را نمونه و الگوی مطلوبی می‌دانست که سر منشا آن عدالت بود. ایشان با توجه به عقیده مذهبی خود طرفدار مردمسالاری دینی و نافی مردمسالاری لیبرال و لیبرال دموکراسی بود. شهید مطهری و آیت الله طالقانی بر آزادی، عدالت و شورا به عنوان اصول تشکیل دهنده مردمسالاری تأکید داشتند. آیتالله طالقانی اعتقاد راسخ و عمیقی به شورا داشت؛ چرا که شورا روحیه مردمسالاری را در نظام سیاسی ایجاد می‌کرد.</p> https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/download/356/212