مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران 3 پیاپی 13 2025 03 19 Nationalism and Iranshahri Thought in the Transition of Monarchy from Qajar to Pahlavi ناسیونالیسم و اﯾﺮاﻧﺸﻬﺮی در ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺳﻠﻄﻨﺖ از ﻗﺎﺟﺎر ﺑﻪ ﭘﻬﻠﻮی 315 333 10.61838/kman.jspsich.3.5.18 FA نرگس احتاسی گروه تاریخ،واحد شبستر ،دانشگاه آزاد اسلامی،شبستر ، ایران معصومه قره داغی گروه تاریخ،واحد شبستر،دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر ،ایران Journal Article 2024 10 27 <p class="Abstract"><span lang="EN-GB" style="font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">Nationalism, established as one of the principal and essential ideologies of the modernization movement with the success of the Constitutional Revolution, assumed a central role in the intellectual transformations of the Reza Shah era. Iranshahri thought is among those intellectual currents that can be regarded as a revivalist return to Iran’s ancient cultural heritage. This discourse was primarily shaped by Western-educated intellectuals and the political elites of Iranian society in opposition to Qajar despotism and in pursuit of creating a modern state. The reign of Reza Shah (1925–1941) is considered a formative and influential period in laying the intellectual foundations of modern Iran, due to the regime’s efforts to establish a modern state, expand Westernization, and the endeavors of Reza Shah and intellectuals to legitimize the Pahlavi monarchy by linking it with the ancient Iranian monarchies. The rise of Reza Shah coincided with widespread domestic conflict, insecurity, and political unrest across the country. Intellectuals, with an emphasis on nationalism and patriotism, engaged in a reevaluation of the past and the actions of ancient Persian kings, seeking to revive national pride and promote nationalism by presenting new interpretations of history that could restore the former glory of ancient Iran.</span></p> <p>ناسیونالیسم که به عنوان یکی از ایدئولوژی‌های اصلی و ماهوی جریان تجدد خواهی، با پیروزی انقلاب مشروطیت در فضای سیاسی و فرهنگی ایران تثبیت شده بود، از یک نقش محوری در تحولات فکری عصر پهلوی اول برخوردار شد. اﻧﺪﯾﺸﻪ اﯾﺮاﻧﺸﻬﺮی از ﺟﻤﻠﻪ اﻧﺪﯾﺸﻪ ﻫﺎﯾﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ می‌ﺗﻮان آن را ﻫﻤﭙﺎﯾﻪ رﺟﻌﺖ ﺑﻪ ﻓﺮﻫﻨﮓ اﯾﺮان ﺑﺎﺳﺘﺎن داﻧﺴﺖ. ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺗﻮﺳﻂ روﺷﻨﻔﮑﺮان ﺗﺤﺼﯿﻞ ﮐﺮده در ﻏﺮب و ﻧﺨﺒﮕﺎن ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯾﺮان در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ اﺳﺘﺒﺪاد ﻗﺎﺟﺎر و اﯾﺠﺎد دوﻟﺘﯽ ﻣﺪرن ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺖ. دوره سلطنت رضاشاه از سال 1304-1320 به دلیل تلاش حکومت برای تأسیس دولت مدرن و گسترش غرب گرایی و تلاش شخص رضاشاه و روشنفکران برای کسب مشروعیت سیاسی از طریق پیوند دادن سلطنت پهلوی با پادشاهی‌های باستانی ایران، یک مقطع دوران ساز و مؤثر در شکل دهی بنیان‌های فکری ایران نوین به شمار می‌رود.روی کارآمدن رضا شاه مصادف با حجم گسترده‌ای از منازعات داخلی، ناامنی و آشوب‌های سیاسی در کشور بود. روشنفکران با محور قرار دادن ملی‌‌گرایی و وطن‌‌دوستی به قضاوت درباره‌‌ی گذشته و اقدامات شاهان قرون پیشین ایران باستان پرداختند و از این طریق در صدد برآمدند با ارائه قرائن نوینی از تاریخ به احیاء غرور ملی و ترویج ملی‌‌گرایی بپردازند و موجبات تجدید شکوه ایران باستان را فراهم آورند.</p> https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/download/426/412